Көкшетауда 60 млн.теңгеден астам алимент өндіріп алынды
ДИКТОР: Мемлекет балалардың құқықтарын қорғауды күшейтуді жалғастыруда. 25 тамыздан бастап өндіріп алынған алимент төлемдері тек алушылардың арнайы шоттарына аударылады. Бұл қазіргі уақытта мәжбүрлеп орындау іс-шаралары жүргізіліп жатқан тұлғаларға қатысты қолданылады. Оның басты ерекшелігі ¬- мұндай шоттардағы қаражаттың өндіріп алудан қорғалғаны. Дегенмен төлемнен жалтару мәселесі әлі де өзекті күйінде қалып отыр.
РКС: Аймақта 77 жеке сот орындаушысы қызмет етеді, олардың 33-і Көкшетау қаласында орналасқан. Солардың бірі Шыңғыс Абыраев. Жыл басынан бері ол алимент төлеуге қатысты 10 істі қабылдаған. Маманның айтуынша, борышкерлер көбінесе төлемнен жалтаруға тырысады. Олар ресми жұмысқа орналаспайды, табыстарын жасырады және активтерін туыстарына аударады. Мұндай тұлғалардан қарызды өндіріп алу үшін жеке сот орындаушысы бірқатар заңды шараларды қолданады.
СНХ: ШЫҢҒЫС АБРАЕВ, ЖЕКЕ СОТ ОРЫНДАУШЫ: Белгілі бір борышкерге қандай шараның әсер ететінін алдын ала болжау мүмкін емес. Сондықтан қарыз пайда болған кезде банк шоттарындағы қаражатты бұғаттау, мүлікті тәркілеу және елден шығуға тыйым салу сияқты кешенді шаралар қолданылады. Қай шараның ең тиімді болатынын алдын ала білу мүмкін емес, өйткені бұл әрбір істің нақты жағдайына байланысты. Банк шоттарындағы қаражатты бұғаттау, мүлікті тәркілеу және елден шығуға тыйым салу сияқты шаралардың барлығы тиімді болып табылады және борышкерлерді өтелмеген қарыздарын жабуға ынталандыру қызметін атқарады.
РКС: Егер борышкер үш айдан астам уақыт бойы алимент төлемесе, сот орындаушысы берешек сомасын анықтап, оны әкімшілік жауапкершілікке тартады. Егер берешек төленбеген күйі қалса, іс материалдары тергеу органдарына жолданады. Биылғы жылдың басынан бері осы құқық бұзушылық үшін 32 борышкер әкімшілік жауапкершілікке тартылды.
СНХ ДИЛАРА ҚАПАНОВА, КӨКШЕТАУ ҚАЛАСЫ ПРОКУРАТУРАСЫНЫҢ ПРОКУРОРЫ: Көкшетау қаласының прокуратурасы мемлекет мүдделерін, сондай-ақ азаматтардың еңбекке қатысты құқықтары мен кәмелетке толмағандардың құқықтарын қорғау мақсатында атқарушылық іс жүргізу барысында заңдылықтың сақталуын қамтамасыз ету бойынша жүйелі жұмыс жүргізуде. Алимент төлемегені үшін борышкерлер бес тәулікке дейінгі мерзімге әкімшілік қамауға алынды, ал енді біріне бес айлық есептік көрсеткішке дейінгі мөлшерде айыппұл салынды. Осы қадағалау шараларының нәтижесінде 60 миллион теңгеден астам алимент сомасы өндіріп алынды.
РКС: Ата-аналардың алимент төлеу жөніндегі міндеттемелерден жалтару мәселесі өзекті күйінде қалып отыр. Қазіргі таңда өңірде алимент өндіріп алуға қатысты 14 мыңнан астам белсенді атқарушылық іс жүргізілуде. Тұрғындар жауапсыз ата-аналардың жазалануы тиіс екенін және мұндай шаралардың заң аясында жүзеге асырылуы қажеттігін атап өтеді.
СНХ: Балаға алимент төлемеген борышкерлер жазалануы керек пе? Әрине, сөзсіз. Өйткені, егер сот ер адамға алимент төлеуді міндеттеген болса, ал мен мұндағы ерлердің басым бөлігінің оны төлемейтінін білемін, онда, әрине, төлем жасау қажет деп санаймын. Сондықтан сот тиісті жаза шараларын қолдануы тиіс.
СНХ: Балаға алимент төлемегендерді жазалау — дұрыс шешім. Мен мұнымен толықтай келісемін, өйткені мұндай жағдайға өзім де тап болғанмын. Енді ешқашан мұндай жағдайға тап болғым келмейді.
СНХ: Жазалау шарасы міндетті түрде қажет! Балаларды тастап кетуге немесе әйелдерді қиындықтармен жалғыз бетпе-бет қалдыруға болмайды. Қазіргі заман күрделі, ал бала тәрбиелеу эмоционалдық, қаржылық және физикалық тұрғыдан өте ауыр міндет. Әрқашан жанында болу керек, отбасы біртұтас болуы тиіс.
СНХ: Жаза заң аясында орындалуы тиіс. Мұндағы сомалар аса қомақты болмаса да, адамдар жұмыс істеуі керек, олар сол 50 пайыздық үлесті тапсыруға тиіс.
ГРАФИКА: Балалар саны Табыс үлесі
1 бала, 25% (төрттен бір),
2 бала 33% ( үштен бір)
3 және одан көп бала 50% (жартысы)
ГРАФИКА МӘТІНІ: Заңға сәйкес, ата-ана бір бала үшін айлық табысының төрттен бір бөлігін, екі бала үшін үштен бір бөлігін, ал үш немесе одан да көп бала үшін жартысын төлеуге міндетті. Бұл – алименттің базалық мөлшері. Сот істің мән-жайына байланысты бұл соманы ұлғайтуы немесе азайтуы мүмкін.
ГӘККУ АСЫЛБЕКҚЫЗЫ, КАРИНА СУЛЕЙМАНОВА, БАУЫРЖАН СМАҒҰЛОВ, КӨКШЕ АҚПАРАТ